Bazı duyguları tanımlamak kolaydır. Üzgün, öfkeli veya kaygılı olduğumuzu söyleyebiliriz. Ancak bazen kişi ne hissettiğini tam olarak anlatamaz.
“İçimde bir boşluk var.”
“Hiçbir şey hissetmiyorum.”
“Hayat devam ediyor ama ben sanki içinde değilim.”
Boşluk hissi tek başına belirli bir psikolojik bozukluğu göstermez. Farklı dönemlerde ve farklı psikolojik süreçlerle birlikte ortaya çıkabilir.
Boşluk hissi nasıl yaşanabilir?
Bu deneyim herkes için aynı değildir. Bazı kişiler bunu duygusal uyuşma şeklinde tarif eder. Bazıları yaşamın anlamsız veya renksiz hale geldiğini hisseder. Bazıları ise çevresindeki insanlarla birlikte olduğu halde kendisini onlardan kopuk hissedebilir. Dolayısıyla “boşluk” tek bir duygu değildir. Kişinin yaşadığı deneyimin ne anlama geldiğini anlayabilmek için yaşamının genel bağlamına bakmak gerekir.
Depresyonla ilişkili olabilir mi?
Boşluk hissi depresif dönemlerde görülebilir. Özellikle keyif kaybı, isteksizlik, enerji azalması ve sosyal geri çekilme ile birlikte olduğunda kişinin günlük yaşamını önemli ölçüde etkileyebilir. Ancak boşluk hissi yalnızca depresyona özgü değildir.
Yoğun stres, kayıp, travmatik yaşantılar, ilişki sorunları ve bazı başka psikolojik süreçlerle de ilişkili olabilir.
Bu nedenle tek bir belirti üzerinden tanı koymak doğru değildir.
“Hiçbir şey hissetmiyorum” ne anlama gelir?
Yoğun duygusal zorlanma yaşayan bazı kişiler bir noktadan sonra duygularını daha az hissediyormuş gibi tarif edebilir. Bu durum: “Üzgün bile değilim.” şeklinde ifade edilebilir.
Kişi çevresindeki olumlu veya olumsuz olaylara eskisi kadar güçlü tepki vermediğini fark edebilir.
Bu deneyimin ne kadar süredir devam ettiği ve günlük yaşamı ne ölçüde etkilediği önemlidir.
Boşluğu sürekli doldurmaya çalışmak
Rahatsız edici boşluk hissinden uzaklaşmak için kişi sürekli bir şeylerle meşgul olmaya çalışabilir.
Sosyal medya, alışveriş, çalışma, sürekli insanlarla görüşme veya başka aktiviteler geçici olarak dikkati başka yöne çekebilir.
Fakat kişi yalnız kaldığında aynı his yeniden ortaya çıkabilir.
Bu nedenle yalnızca boşluk hissinden kaçmaya çalışmak yerine altında hangi duyguların veya yaşam deneyimlerinin bulunduğunu anlamak yararlı olabilir.
Boşluk hissi neden önemlidir?
Boşluk hissi uzun sürdüğünde kişinin ilişkilerini, çalışma yaşamını ve kendisiyle kurduğu ilişkiyi etkileyebilir.
Kişi: “Hayatımda aslında sorun yok ama neden böyle hissediyorum?” diye kendisini sorgulayabilir.
Bazen dış koşulların iyi görünmesi kişinin psikolojik olarak zorlanamayacağı anlamına gelmez.
Her boşluk hissi depresyon mudur?
Hayır değildir. Boşluk hissi farklı psikolojik durumlarda görülebilir ve bazen geçici bir yaşam deneyimi olabilir.
Tanısal değerlendirme yapılırken yalnızca bu belirtiye değil, kişinin genel duygudurumuna, yaşam öyküsüne, diğer belirtilerine ve işlevselliğine bakılır.
Ne zaman destek alınabilir?
Boşluk hissi uzun süredir devam ediyor, ilişkilerinizden ve günlük yaşamdan uzaklaşmanıza neden oluyor veya beraberinde belirgin isteksizlik, keyif kaybı ve umutsuzluk bulunuyorsa profesyonel değerlendirme düşünülebilir.
Psikoterapi kişinin yaşadığı boşluğa hemen bir etiket koymak yerine bu deneyimin yaşamındaki anlamını ve ilişkili olduğu duygu, düşünce ve davranış örüntülerini anlamaya yardımcı olabilir.