Yeni biriyle tanışmadan önce: “Ne konuşacağım?” diye düşünebilirsiniz.
Bir sunumdan önce kalbinizin hızlanması veya heyecanlanmanız da oldukça doğaldır.
Ancak bazı kişiler için bu kaygı çok daha yoğun yaşanabilir.
Günler öncesinden sunumu düşünmeye başlayabilir, konuşurken zihninin tamamen boşalacağından veya insanların kendisini yetersiz bulacağından korkabilir.
Topluluk önünde konuşmak neden kaygı yaratır?
Bir grubun karşısında konuşurken dikkat geçici olarak üzerimizdedir.
Bu durum değerlendirilme ihtimalini daha görünür hale getirir.
Kişi: “Ya hata yaparsam?”, “Ya sesim titrerse?”, “Ya ne söyleyeceğimi unutursam?” diye düşünmeye başlayabilir.
Kaygının odağı çoğunlukla hata yapmanın kendisinden çok, hatanın başkaları tarafından nasıl değerlendirileceğidir.
Yeni insanlarla tanışmak neden zor olabilir?
Yeni bir sosyal ilişkide karşımızdaki kişinin bizi nasıl değerlendireceğini henüz bilmiyoruz. Bu belirsizlik bazı kişilerde kaygıyı artırabilir.
Kişi iyi bir izlenim bırakmaya o kadar fazla odaklanabilir ki doğal bir sohbet yürütmek zorlaşabilir.
Her cümle söylenmeden önce zihinde kontrol edilebilir.
Bu da konuşmanın daha yorucu hale gelmesine neden olabilir.
Fiziksel belirtilerden korkmak
Topluluk önünde konuşurken kalp hızlanabilir, eller titreyebilir veya ağız kuruluğu oluşabilir. Kişi bu belirtileri fark ettiğinde: “Herkes heyecanlandığımı anlayacak.” diye düşünebilir.
Bu düşünce kaygıyı daha da artırabilir.
Bazen kişinin asıl korkusu konuşmanın içeriğinden çok kaygılı görüneceğinin fark edilmesidir.
Mükemmel konuşmaya çalışmak
“Hiç hata yapmamalıyım.”, “Her soruya doğru cevap vermeliyim.”, gibi beklentiler performans baskısını artırabilir.
Oysa günlük sosyal iletişim doğal olarak duraksamalar, küçük hatalar ve bazen ne söyleyeceğini bilememeyi içerir.
Kişinin kendisinden kusursuz performans beklemesi sosyal ortamı bir sınava dönüştürebilir.
Kaçınmak sorunu çözebilir mi?
Sunumu başkasına bırakmak veya yeni insanlarla tanışmaktan kaçınmak kısa vadede kaygıyı azaltabilir. Ancak uzun vadede kişi korktuğu durumlarla ilgili yeni deneyimler edinme fırsatını kaybedebilir.
Kaçınma iş, eğitim ve sosyal ilişkilerde fırsatların sınırlandırılmasına kadar ilerleyebilir.
Her topluluk önünde konuşma korkusu sosyal kaygı mıdır?
Hayır. Bir sunum öncesinde heyecanlanmak son derece yaygındır.
Profesyonel değerlendirmede kaygının ne kadar yoğun olduğu, ne kadar sık yaşandığı ve kişinin yaşamındaki önemli fırsatlardan kaçınmasına neden olup olmadığı dikkate alınır.
Ne zaman destek alınabilir?
Sosyal veya performans durumları günler öncesinden yoğun kaygı yaratıyor, bu nedenle önemli fırsatları reddediyor veya sosyal yaşamınızı sınırlandırıyorsanız psikolojik destek düşünülebilir.
Psikoterapide olumsuz değerlendirilme korkusu, performans beklentileri, kişinin kendisine yönelttiği dikkat ve kaçınma davranışları üzerinde çalışılabilir.